Cây nhọ nồi và những tác dụng trong cuộc sống hàng ngày

Cây nhọ nồi

Cây nhọ nồi là một loài cỏ dại mọc hoang rất quen thuộc ở nước ta. Đặc biệt là tại miền Bắc, nhọ nồi mọc rất nhiều. Bản thân cỏ nhọ nồi sở hữu rất nhiều tác dụng trong điều trị bệnh mà nhiều người còn chưa biết tới. Hãy cùng tìm hiểu về loài cây này trong bài viết sau!

Hình ảnh cây nhọ nồi
Hình ảnh cây nhọ nồi

Cây nhọ nồi là cây gì?

Cây nhọ nồi có tên khoa học là Eclipta prostrata L. – một loại cây thuộc họ cúc (Asteraceae). Nhọ nồi còn có nhiều tên gọi khác như: Cỏ mực, mặc hán liên, hạn liên thảo, thủy hạn liên hoặc bạch hoa thảo.

Nhọ nồi là một loài cây thân thảo mọc quanh năm. Cây có thể mọc bò trên đất hoặc mọc thẳng đứng với chiều cao trung bình từ 0,2-0,8m. Thân cây có màu nâu, đỏ tía hoặc màu lục nhạt, có một chút lông thưa. Lá cây nhọ nồi mọc đối với phần phiến lá hẹp, lá có lông nhỏ ở cả hai mặt. Hoa nhọ nồi hình cụm đầu màu trắng , mọc ở kẽ lá hoặc đầu cành. Cây có quả bế 3 cạnh hoặc dẹt, có các cánh xanh xung quanh.

Cỏ nhọ nồi là một loài cây mọc hoang và có thể tìm thấy ở khắp các tỉnh thành trên cả nước, đặc biệt tại miền Bắc cây học rất nhiều.

Cây nhọ nồi được thu hái quanh năm với tất cả các bộ phận của cây đều được dùng để chữa bệnh. Để bảo quản vị thuốc này lâu hơn, sau khi thu hoạch cỏ nhọ nồi sẽ được rửa sạch, phơi khô, cắt khúc rồi bảo quản nơi khô ráo.

Ngoài Việt Nam, cây nhọ nồi còn được tìm thấy tại Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, một số quốc gia vùng Nam Á.

Cây nhọ nồi có tác dụng gì?

Trong Dược điển Ấn Độ, cây nhọ nồi được xem là một loại thảo dược có nhiều công dụng hữu hiệu trong việc chống rụng tóc và bạc tóc sớm. Người Ấn Độ xa xưa đã sử dụng cỏ nhọ nồi với vai trò như là một loại thuốc nhuộm tóc tự nhiên an toàn và lành tính.

Theo đó, họ dùng cây nhọ nồi đem phơi khô rồi tán thành bột mịn, hòa thứ bột này với nước với liều lượng sao cho bột ở dạng nhão. Tiếp đến, họ dùng thứ bột này để chà xát lên chân tóc bạc để giúp tóc có màu đen nhánh tự nhiên.

Ngoài tác dụng giúp nhuộm tóc, chính các hoạt chất polyphenol có trong thành phần của cây nhọ nồi có công dụng làm bền mao mạch, chống lại quá trình oxy hóa tế bào để nuôi dưỡng cho da đầu thêm khỏe mạnh, ngăn tóc rụng, tóc khô xơ hiệu quả.

Trong một số tài liệu còn ghi lại rằng, người xưa đã biết dùng phần lá của cây nhọ nồi để giã lấy nước, đun nóng nước ép này với dầu vừng, trộn với dầu dừa rồi dùng nó để mát xa da đầu, gội đầu thường xuyên để giúp tóc mọc dày, mượt hơn.

Ngoài ra, để giúp tóc chắc khỏe, hạn chế gãy rụng thì người ta còn kết hợp cỏ nhọ nồi với nhiều vị thuốc khác như sau: cây nhọ nồi, nữ trinh tử, hà thủ ô đỏ (mỗi thứ 15g), thục địa (10g). Tất cả đem sắc thành nước uống ngày 1 lần, uống liên tục trong 30 ngày.

Cây cỏ mực có rất nhiều tác dụng trong đời sống
Cây cỏ mực có rất nhiều tác dụng trong đời sống

Cây nhọ nồi chữa bệnh gì?

Theo Y học cổ truyền, cỏ nhọ nồi có tính hàn, vị chua, ngọt và lợi về các kinh tỳ, vị. Vì vậy, cỏ nhọ nồi được sử dụng để giúp giải độc, thanh nhiệt, cầm máu, mát huyết và bồi bổ gan thận.

Y học hiện đại đã chỉ ra trong thành phần của cây nhọ nồi có một số dược chất quý như: Tanin, caroten, eliptin, wedelolacton, tinh dầu, chất đắng…

Vì vậy, đây thực sự là  một loại thảo dược quý với vô vàn công dụng chữa bệnh. Điển hình là:

  • Cây nhọ nồi chữa đau dạ dày: Bài thuốc chữa đau dạ dày bằng cỏ nhọ nồi được rất nhiều người biết đến. Người bệnh có thể dùng cỏ mực giã để lấy nước uống hoặc kết hợp với bạch cập, bá trắc điệp để trị bệnh.
  • Chữa bệnh viêm họng: Dùng cây nhọ nồi, cây bồ công anh (mỗi vị 20g); Cam thảo đất, Kim ngân hoa (mỗi vị 16g), Củ rẻ quạt (12g). Tất cả đem sắc uống, ngày 1 thang và dùng liên tục trong khoảng 3-5 ngày thì sẽ hết bệnh.
  • Trị chứng chảy máu cam lâu ngày: Dùng Cỏ nhọ nồi, hoa hòe sao đen (mỗi vị 20g); Cam thảo đất (16g). Tất cả đem sắc uống ngày 1 thang.
  • Hỗ trợ điều trị gan nhiễm mỡ: Dùng 30g cây nhọ nồi, 20g nữ trinh tử, Đương quy, trạch tả (mỗi vị 15g). Tất cả đem sắc uống trong ngày.
  • Trị bạch biến: Dùng cỏ nhọ nồi, hà thủ ô (mỗi vị 30g); Bạch truật, đương quy (mỗi vị 10g); Sa uyển tử, đan sâm, đẳng sâm (mỗi vị 15g); Bạch chỉ (12g); Thiền thoái (6g). Tất cả đem sắc thành nước uống hàng ngày, dùng liên tục trong 15 ngày.
  • Cây nhọ nồi chữa rong kinh: Dùng một nắm cây nhọ nồi tươi rửa sạch, giã nát rồi vắt lấy nước cốt để uống. Nếu khó uống thì dùng cỏ nhọ nồi phơi khô rồi hãm lấy nước uống.
  • Chữa bệnh eczema ở trẻ em: Dùng 50g cỏ mực tươi rửa sạch, giã nát rồi lấy nước cốt. Dùng nước này bôi lên vùng da bị bệnh liên tục trong 1 tuần để giảm ngứa và tiết dịch.
  • Điều trị bệnh sốt xuất huyết nhẹ: Lấy 20g cỏ mực, 20g củ sắn dây; 16g cam thảo đất; 12gr hoa hòe sao đen, 12g lá trắc bá sao đen. Tất cả đem sắc uống, ngày 1 thang.
  • Trị nổi mề đay, mẩn ngứa: Lấy cây nhọ nồi, lá cây dưa chuột, lá khế, lá nhài, rau diếp cá, lá huyết dụ. Tất cả rửa sạch, để ráo nước rồi đem giã nát, thêm một chút nước rồi vắt lấy nước cốt để uống. Phần bã thì dùng đắp lên vùng mề đay để giảm ngứa.
  • Cây nhọ nồi hạ sốt: cỏ mực, củ sắn dây, sài đất (mỗi thứ 20g); Cối xay, am thảo đất (mỗi thứ 16g); Ké đầu ngựa (12g). Tất cả đem sắc và lọc lấy nước uống.
  • Trị sốt phát ban: Dùng 60g cỏ nhọ nồi nấu nước rồi uống làm 2-4 lần/ ngày.
Cây cỏ nhọ nồi là một vị thuốc quý
Cây cỏ nhọ nồi là một vị thuốc quý
  • Điều trị xuất huyết tử cung: Lấy 30g cây nhọ nồi, thục địa, phúc bồn tử, nữ trinh tử, bạch thược, sinh địa (mỗi thứ 15g); Kinh giới sao (10g); Hoàng kỳ (60g); Thăng ma (6g). Tất cả đem sắc uống ngày 1 thang.
  • Cây nhọ nồi chữa viêm tiền liệt tuyến: Dùng cỏ mực, thục địa, câu kỷ từ, hoàng kỳ, đẳng sâm, thục địa (mỗi thứ 15g); tỏa hương, vương bất lưu hành, ích trí nhân (mỗi thứ 10g); thổ phục linh (24g); đương quy (6g); thỏ ty tử, nữ trinh nữ (mỗi thứ 12g). Tất cả đem sắc uống ngày 1 thang.
  • Chữa bệnh tiểu đường, người mệt mỏi, sút cân: Dùng cỏ nhọ nồi, nữ trinh tử, ngọc trúc, nam sa sâm, mạch môn đông (mỗi thứ 10g); Lư căn tươi (30g); ô mai (5 quả). Tất cả đem sắc uống, ngày 1 thang.
  • Giúp bổ âm điều kinh: Dùng 12g cây nhọ nồi; 15g sinh địa; Thanh hao, nguyên sâm, bạch thược, đan sâm (mỗi thứ 10g). Tất cả đem sắc uống, mỗi ngày 1 thang.

Ngoài các công dụng chữa bệnh nêu trên, cây nhọ nồi còn được dùng phối kết hợp trong nhiều bài thuốc khác để điều trị chứng táo bón, viêm mũi, ung thư dạ dày, ung thư họng, giúp bổ âm, điều kinh, ích khí bổ thận, giảm béo…

Trên đây là những thông tin hữu ích về tác dụng của cây nhọ nồi. Bạn đọc lưu ý, mặc dù nhọ nồi có nhiều công dụng trong trị bệnh nhưng trước khi sử dụng thì vẫn cần sự thăm khám và hỏi ý kiến của bác sĩ để đảm bảo an toàn và hiệu quả cao nhất. Chúc bạn khỏe mạnh và hạnh phúc!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *